Przychodnia.pl
Piątek 24. Listopada 2017r
Jana, Flory

linki sponsorowane, reklamy

888444
Łysienie wskutek uszkodzeń włosów
Włosy wypadają wskutek uszkodzeń mechanicznych wywołanych sprzętem do czesania, żarem lokówek, krioterapią, arktycznym mrozem, itp. Do tego dochodzą uszkodzenia popromienne np. wskutek promieni UV, czy jonizujących Roentgena, toksyczny dymów i pyłów przemysłowych, itp

Typy uszkodzeń włosów powodujące ich wypadanie:
a/ Uszkodzenia i urazy mechaniczne – wywołane sprzętem do czesania powodującym szarpanie, wyrywanie, rozdwajanie, rozczepianie włosów, itp.);
b/ Uszkodzenia chemiczne włosów – toksynami pochodzącymi ze skażonego środowiska i żywności, jak też z kosmetyków i leków – np. żrące kwasy, wolne rodniki, czyli utleniacze (np. perhydrol) , metale ciężkie, itp.
c/ Uszkodzenia termiczne włosów, np. żarem lokówek, krioterapią, czyli arktycznym mrozem, itp.
d/ Uszkodzenia popromienne: np. wskutek promieni jonizujących Roentgena, wskutek ultrafioletowego promieniowania słońca oraz innych źródeł promieniowaniem elektromagnetycznym o dużej energii itp.



Rys 1. Budowa łodygi włosa – przekrój poprzeczny
W dużym powiększeniu widoczne: osłonka (otoczka), kora włosa i jego rdzeń

Urazy mechaniczne włosów
Uszkodzenia mechaniczne włosów to szczeliny, pęknięcia i rozczepienia ich łodyg. Uszkodzenia tego typu obejmują głównie:
- Osłonkę włosa, zwaną też powłoczką,
- Korę stanowiącą trzon nośny łodygi włosa. Dodajmy, że kora włosa jest upleciona ze sprężystych mikrowłókien i makrowłókien, które stabilizują łodygę.

Osłonka włosa chroni włókna kory przed uszkodzeniami
Osłonka włosa składa się z 5-10 warstw półprzezroczystych rogowych łusek z rogowego białka - keratyny. Mikroskopijne łuski są sprężyste, kwasoodporne i hermetycznie sklejone wodoodpornym lepiszczem z ceramidów i innych kleistych związków tłuszczowych. Osłonka chroni trzon nośny łodygi włosa, jego włóknistą korę przed urazami mechanicznymi, toksynami chemicznymi, jak też przed przemoknięciem i przesuszeniem. Łodyga włosa nie odwodniona jest elastyczna i nie łamliwa. Keratynowe łuski osłonki włosa są odporne na większość destrukcyjnych czynników środowiskowych, np. na promieniowanie UV, kwaśne deszcze, toksyczne spaliny i dymy przemysłowe, w tym na wolne rodniki tlenowe, metale ciężkie. Dzięki rogowej kwasoodpornej osłonce, jej hermetycznemu lipidowemu lepiszczu oraz otulinie z łoju wydzielanego przez gruczoły łojowe skóry włosy są dobrze chronione przed większością w/w czynników mogących spowodować ich uszkodzenie, złamania i wypadanie.

Uszkodzenie kory skutkują wypadaniem włosów
Kora włosa, jak już wspomnieliśmy wyżej składa się z długich i silnych włókien keratynowych. Włókna te powstałych na drodze ewolucji ze zrogowaciałych nitkowatych keratocytów – podstawowych komórek generowanych przez macierz włosa. Jej masa stanowi ok. 9/10 włosa. Jeśli spojrzymy na przekrój łodygi włosa, to kora jest smukło-walcowatą włóknistą otuliną bardzo cienkiego rdzenia. (Rys 1) Siła i sprężystość splotu włókien kory stabilizuje mechanicznie łodygę. Idealny stan kory, tj. brak szczelin, pęknięć i innych zmian degeneracyjnych decyduje o sile, urodzie i trwałości włosów. Jednak włókna kory chociaż mają wielką wytrzymałość na rozciąganie, to znacznie mniejszą na już wspomniane wyżej uszkodzenia mechaniczne, chemiczne, termiczne i wywołane promieniowaniem. W warstwie korowej mieści się o pewna ilość wody, która poprawia spoistość i elastyczność łodygi, a której deficyt sprzyja uszkodzeniom i łamliwości. Wszelkie uszkodzenia mechaniczne, chemiczne, termiczne i towarzyszące im zmiany degeneracyjne osłonki włosa i włókien kory włosa skutkują łamliwością włosów i ich stopniową utratą.

Łysienie wskutek mechanicznego uszkodzenia włosa
Częstymi przyczynami utraty włosów są błędy pielęgnacyjne powodujące mechaniczne uszkodzenie łodygi włosa. Nieumiejętne czesanie i wadliwy sprzęt fryzjerski to typowe okoliczności uszkodzeń. Najczęstsze formy uszkodzeń włosa to: jego złamanie, wyrwanie, rozszczepienie, spętlenie (węzłowatość, pętlicowatość), itp. Wadami sprzętu pielęgnacyjnego, które wywołują w/w uszkodzenia i pozbawiają nas włosów to zbyt wąsko-szczelinowe grzebienie, za ostre kolce grzebieni i szczotek raniące skórę i wyrywające włosa. Rzadziej, ale jednak tracimy również włosy podczas snu wskutek tzw. nawykowego poruszania głową; a u niemowląt, wskutek częstego wycierania części potylicznej.

Czynniki chemicznej destrukcji włosa
Lista czynników chemicznej destrukcji łodygi włosa jest liczna. Są to żrące kwaśne substancje, takie jak: a/ sole metali i kwasy organiczne; b/ metale ciężkie – rtęć, ołów, kadm, tal, itp.; c/ wolne rodniki tlenowej (utleniacze, oksydanty) unoszące się w dymach, oparach i spalinach, itp. Część tych toksyn chemicznych pochodzi z zanieczyszczeń środowiska, inne z kosmetyków oraz z terapii i leków stosowanych miejscowo na skórę. A oto typowy przykład zatrucia metalem ciężkim – rtęcią. W styczniu 2010 w pokoju dziecinnym rodziny Lausów z Niemiec przewróciła się lampka nocna i jej energooszczędna rtęciowa świetlówka uległa stłuczeniu. Trzy tygodnie później rodzice zaobserwowali u swego 4-letniego syna Maxa obfite wypadanie włosów. Z czasem chłopiec całkowicie stracił włosy i brwi, a co gorsza pojawiły się u niego drgawki i problemy z oddychaniem. Jedynym ratunkiem była seria zabiegów chelatacji eliminująca rtęć z organizmu. Dlaczego energooszczędna zalecana w Europie świetlówka pozbawiła dziecko włosów i zagroziła jego życiu? Otóż w zapalonej świetlówce wysoce toksyczna rtęć przechodzi w stan gazowy, czyli wskutek stłuczenia z łatwością zakaża pomieszczenie. Ostre zatrucie oparami rtęci może prowadzić do zapalenia płuc i oskrzeli, niewydolności krążenia, uszkodzenia nerek i układu nerwowego. Długotrwałe wdychanie małych ilości rtęci prowadzić może do wypadania zębów, drżenia kończyn, upośledzenia pamięci i zmian osobowości. [5]
Poważnym zagrożeniem dla włosów są niektóre składniki kosmetyków. Przykładowo bithionol – składnik niektórych mydeł, szamponów i kremów do golenia – wywołuje alergie skórne i obrzęki naczynioruchowe. Składnik płynu do trwałej ondulacji płynach do trwałej ondulacji – tioglikolan amonowy – przewlekle stosowany degeneruje włókna kory włosa, co skutkuje rozszczepami i łamliwością łodyg włosów. Silna substancja przeciwłupieżowa sprzedawana bez recepty – siarczek selenu – może spowodować wypadanie włosów. Jednak największym zagrożeniem dla trwałości włosów są silne środki rozjaśniające, na czele z nadtlenkiem wodoru (perhydrolem). Ten popularny utleniacz i zarazem „kosmetyk” rozjaśnia melaninę ciemny pigment włosa. Jednocześnie niszczy włókna kory włosów. Włosy po którymś zabiegu utleniania stają się słabe i łamliwe, wskutek tego wiele wypada.

Termiczne uszkodzenia włosów
Niewiele mniej szkodliwe są fryzjerskie trwałe ondulacje utrwalające fryzurę żarem bardzo wysokiej temperatury. Mniej destrukcyjne, lecz niekorzystne jest długotrwałe „smażenie” włosów w tropikalnym słońcu, czy też „przepieczenie” w saunie. Zbyt wysoka temperatura najpierw zbytnio przesusza korę włosa, co skutkuje łamliwością łodygi. Potraktowanie włosów żarem lokówek degeneruje „zygzakowatą” i dlatego silną i sprężystą strukturę keratyny w mocno wydłużoną (liniowo) i dlatego „ścieniałą” i znacznie słabszą. Podobnie niekorzystna jest bardzo niska temperatura powodująca tzw. łysienie arktyczne. Analogicznie działa na włosy wrzącą woda, czy przegrzana para wodna o wysokiej temperaturze, itp.

Uszkodzenia popromienne włosów
Uszkodzenia popromienne włosów wywołują promienie jonizujących Roentgena, ultrafioletowe promieniowanie słońca, różnorodne promieniowanie elektromagnetyczne o dużej energii, emisje elektronów o wielkiej energii, itp. Podkreślmy już na wstępie, że nadmierne promieniowanie tego typu powoduje u ludzi chorobę popromienną o nasileniu zależnym od otrzymanej dawki. Popromienne uszkodzenia włosów są pochodną tzw. popromiennego zapalenia skóry. Zagrożeni tego typu uszkodzeniami są przede wszystkim pacjenci onkologiczni (stosujący radioterapię jonizującymi promieniami Roentgena) oraz diagnostycy i radiolodzy specjalizujących się w radioterapii oraz pracownicy stosujący ją w celach diagnostycznych (pracownie tomografii komputerowej oraz rentgenowskie). Wyróżnia się zwykle 2 typy popromiennego zapalenia skóry – zapalenie ostre i przewlekłe. W ostrym zapaleniu, wynikłym z dużej jednorazowej dawki promieniowania – objawy uszkodzenia pojawiają się w przeciągu godzin lub dni. W zależności od czasu trwania oraz wielkości dawki objawy mogą ograniczać się do zaczerwienienia, pieczenia lub przybrać postać rozległych pęcherzy lub głębokich bolesnych owrzodzeń. Jeśli zmiany skórne obejmują głowę pojawić się mogą ogniska wyłysienia. Zapalenie przewlekłe generuje objawy w ciągu kilku lat po wchłonięciu krytycznej dawki promieniowania jonizującego. Objawem jest postępujący zanik struktur naskórka i tkanki podskórnej, w tym włosów(!) i gruczołów łojowych skóry. Dodajmy, że zmiany popromienne wywołują dysfunkcyjne mutacje genetyczne w komórkach ustroju, które utrudniają ich podział lub je wręcz zabijają. Prowadzi to do zaburzeń wielu czynności fizjologicznych, chorób nowotworowych krwi (białaczki) a po przekroczeniu krytycznej dawki promieniowania, do zgonu. [8,9]

Piśmiennictwo
  1. Łysienie androgenowe u mężczyzn – czy warto leczyć? Andrzej Langner, Marcin Ambroziak; Przew Lek, 2002, 5, 4, 46-50
  2. Zmiany w rozmieszczeniu włosów u kobiet w okresie pomenopauzalnym Beata Imko-Walczuk, Agnieszka Cegielska, Monika Głombiowska; Przegl Dermatol 2012, 99, 62–67
  3. Wpływ cyklofosfamidu i flukonazolu na cykl włosowy na modelu zwierzęcym – problem łysienia polekowego Małgorzata Latusek, Ligia Brzezińska-Wcisło; Przegl Dermatol 2013, 100, 16–25
  4. Leczenie ogólne łysienia plackowatego; Magdalena Łuczak, Tomasz Łuczak, Czanita Cieścińska, Rafał Czajkowski Przegl Dermatol 2013, 100, 53–58
  5. Gazeta Wyborcza, "Żarówkowi Ściemniacze"; 25 sierpnia, 2013r
  6. MAŁA ENCYKLOPEDIA MEDYCYNY PWN, 1999 s 454
  7. Portal - http://zdrowie.mylekarze.pl/choroby/328-lysienie-po-chorobach-zakaznych-zatruciach-lekach
  8. http://www.szkolnictwo.pl/szukaj,Choroba_popromienna
  9. [2] Portal Instytut Hematologii i Transfuzjologii, ul. Indiry Gandhi 14 http://www.ihit.waw.pl/radioterapia-chloniakow-nieziarniczych.html Macmillan Cancer Support [2010]. Niniejsza publikacja oparta jest na informacji opublikowanej na stronie www.macmillan.org.uk przez Macmillan Cancer Support, 89 Albert Embankment, London SE1 7UQ, United Kingdom. Macmillan nie ponosi odpowiedzialności za dokładność niniejszego tłumaczenia, ani za kontekst, w jakim treści te się ukazują. Pełną odpowiedzialność za tłumaczenie ponosi Instytut Hematologii i Transfuzjologii, ul. Indiry Gandhi 14, Warszawa, Polska. [2a] Podstawy chemioterapii nowotworów – publikacja www Oddziału Chemioterapii Kliniki Onkologii Akademii Medycznej w Poznaniu - http://www.oncology.am.poznan.pl/studenci/podstawy/Podstawy_chemioterapii_nowotworow.pdf
  10. Wikipedia


 
oprac. mgr Edward Ozga Michalski
linki sponsorowane, reklamy

3402
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     132

Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     34

Dzieki za pomoc :) ...quina13     69511

ja na ból głowy pije kieliszek wódki i zawsze pomaga :D ...siczi999     95381

Witaminy im nie zaszkodzą. Co innego gdyby je faszerować jakimiś lekami. ...leniwyDarek8     107270

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-ABC wiedzy o tym - dlaczego łysiejemy?
-Łysienie androgenowe – diagnostyka i leczenie
-Łysienie androgenowe – przyczyny i objawy
-Łysienie od chorób
-Łysienie plackowate – objawy i leczenie
-Łysienie po chemioterapii
-Łysienie wskutek grzybicy skóry głowy - leczenie
-Łysienie wskutek uszkodzeń włosów
-Polekowe wypadanie włosów
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.