Przychodnia.pl
Waleriana, Wirgiliusza   Czwartek 27. Listopada 2014r
Podejrzenie choroby wieńcowej
Zwiastunem choroby wieńcowej serca, zwanej też chorobą niedokrwienną jest silny, paraliżujący ból w klatce piersiowej – tzw. ból dławicowy.


WCZESNE ROZPOZNANIE


Przyczyny bólu i objawy
Jeśli podejrzewamy u siebie chorobę wieńcową ważna jest znajomość jej potencjalnych przyczyn i objawów. Ból dławicowy jest wywołany zwykle miażdżycowym zwężeniem tętnic wieńcowych i najczęściej pojawia się nagle. Bodźcem wywołującym może być wysiłek, stres, obfitym posiłek lub gwałtowna zmiana temperatury. Częstokroć wraz z typowym bólem w okolicy mostka - czyli odczuciem ucisku, przytłaczającego ciężaru lub nawet „palenia” - chory odczuwa dławienie, duszności i brak powietrza w klatce piersiowej - stąd nazwa - ból dławicowy. Ból jest oznaką zaawansowanej choroby wieńcowej, toteż dobrze jest ją wykryć jak najwcześniej.
Decydujące dla wczesnego rozpoznania jest samodzielne zgłoszenie lekarzowi objawów bólowych
W większości przypadków choroba niedokrwienna wykrywana jest poprzez rozpoznanie jej objawów przez lekarza, na wskutek zgłoszonych przez pacjenta dolegliwości. Ze statystyki wynika, że bazując tylko na opisie objawów pozyskanych do pacjenta w wywiadzie lekarskim - wykwalifikowany lekarz może rozpoznać chorobę wieńcową z prawdopodobieństwem przekraczającym 90%! Podnosi to wysoko rangę samoobserwacji objawów tej choroby przez chorego.
Jak boli w chorobie wieńcowej?
Powinniśmy wiedzieć, że ból wieńcowy może mieć różne przyczyny, odmienną charakterystykę oraz różną lokalizację. Na tej podstawie określa się go najogólniej jako:
- typowy ból dławicowy,
- nietypowy ból dławicowy
- inne dolegliwości i ból niewieńcowy.
Powiedzmy poniżej – co oznaczają te określenia.
Typowy ból dławicowy
Typowe objawy bólu to już wspomniane wrażenie ucisku, gniecenia, przytłaczającego ciężaru, palenia w klatce piersiowej. Dolegliwości te są wywoływane najczęściej przez wysiłek fizyczny lub stres emocjonalny. Ustępują po zaprzestaniu wysiłku lub krótko po przyjęciu nitrogliceryny. Typową lokalizacją dla tego typu bólu dławicowego są okolice mostka - czyli w linii środkowej ciała.
Nietypowy ból dławicowy
Często dolegliwości bólowe mogą występować w okolicy międzyłopatkowej, promieniować do barków i kończyn górnych, pojawiać się w okolicy żuchwy, rzadziej w nadbrzuszu. Możliwy np. jest ból promieniujący do lewego barku i lewego ramienia; rzadziej – do kręgosłupa między łopatki. Możliwe jest również występowanie niedokrwienia mięśnia sercowego (nawet znacznego stopnia, do zawału włącznie), któremu nie towarzyszy ból. Wynika to ze zbyt krótkiego czasu niedokrwienia lub ze słabej jego intensywności, ze zniszczenia włókien nerwowych odpowiedzialnych za odczuwanie bólu dławicowego, lub wskutek hamowania odczuwania bólu na poziomie rdzenia kręgowego lub wyższych ośrodków układu nerwowego.
Tzw. bóle zamienne - niewieńcowe
Niekiedy niedokrwienie mięśnia sercowego chociaż jest bezbólowe to u chorego mogą występować zamienne dolegliwości – np. uczucie duszności lub kołatania serca. Przyczyną duszności może być niedokrwienna dysfunkcja skurczowa lub rozkurczowa lewej komory oraz przejściowa niedomykalność mitralna związana z niedokrwieniem mięśni brodawkowatych.
Indywidualne różnice w odczuwaniu bólu dławicowego
Podstawą wczesnego rozpoznania choroby wieńcowej jest jak już opisaliśmy powyżej wywiad lekarski. Wywiad z pacjentem powinien ujawnić pierwsze symptomy choroby niedokrwiennej serca - duszności i bólu dławicowy, jeśli już występują. Odczuwanie dolegliwości dławicowych wykazuje jednak dużą zmienność i nie zawsze nie jest zależne od stopnia zaawansowania zmian miażdżycowych w tętnicach wieńcowych. Toteż w przypadku rozpoznania objawów – należy je dokładnie zweryfikować przy pomocy specjalistycznych badań.


SPECJALISTYCZNA DIAGNOSTYKA CHOROBY WIEŃCOWEJ


Specjalistyczna diagnostyka weryfikuje wnioski wywiadu lekarskiego
Jeśli lekarz dowie się od pacjenta, że ten w czasie szybkiego biegu do autobusu już pod kilku sekundach odczuwa ostry ból w klatce piersiowej – to na tej podstawie wdraża odpowiednią diagnostykę. Przyczyną bólu wywołanego tą przyczyną jest najczęściej miażdżycowe zwężenie tętnic wieńcowych. Ale mogą być też inne przyczyny bólu, o których wspomnieliśmy wyżej. Dopiero w metodycznym postępowaniu diagnostycznym można ujawnić właściwą przyczynę bólu dławicowego oraz stopień zaawansowania choroby. Ponadto oszacować ryzyko zagrożeń chorobowych oraz wybrać optymalny sposób leczenia.
Zasady postępowania diagnostycznego
Według wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (European Society of Cardiology) ogólną zasadą diagnostyki jest:
- rozpoznanie lekarskie (wywiad i na jego bazie ocena kliniczna)
- testy obciążeniowe
- diagnostyka i ocena zaawansowania zmian miażdżycowych w tętnicach wieńcowych.
- diagnostyka i ocena funkcji lewej komory
Popularne metody diagnostyki i urządzenia diagnostyczne
a) badanie EKG
aa) test obciążeniowy (wysiłkowy EKG)
b) badanie CT (tomografia komputerowa)
c) koronarografia, mająca na celu wykrycie zwężeń w tętnicach wieńcowych, jeśli w zaawansowanej chorobie wieńcowej miał już miejsce zawał.
d) echokardiogram (echo serca) - badanie umożliwiające dokładną lokalizację ewentualnego zawału w przeszłości oraz jego rozległości.
Badanie elektrokardiograficzne - EKG
Wszyscy pacjenci z ujawnionymi przez lekarza objawami bólu dławicowego powinni mieć wykonane tzw. spoczynkowe badanie elektrokardiograficzne. Elektrokardiogram wykazuje bowiem stan niedokrwienia mięśnia sercowego bądź choroby osierdzia. Trzeba jednak wiedzieć, że niekiedy u osób ze stabilną chorobą wieńcową stwierdza się prawidłowy EKG, co jednak nie może wykluczyć tej choroby. Pomiar EKG może ponadto wskazać na wspomniany przebyty zawał serca, świeże silne niedokrwienie serca, przerost lewej komory, zaburzenia rytmu serca lub zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, itp.
Test obciążeniowo – wysiłkowy EKG
W trakcie tego badania ciągle rejestrowany jest rytm pracy serca, ciśnienie tętnicze oraz kilkakrotnie w czasie testu dokonywany jest pomiar EKG. Wysiłek pod kontrolą jest generowany biegiem na ruchomej bieżni lub pedałowaniem na rowerze stacjonarnym. W trakcie badania powoli podnoszony jest kąt nachylenia bieżni lub zwiększany opór pedałowania, co powoduje wzrost pracy serca. Wzrost wysiłku zwiększa zapotrzebowanie serca na tlen, co np. w przypadku zwężenia tętnic wieńcowych zasilających mięsień sercowy powoduje tzw. zespół niedokrwienia wraz z jego objawami – ból dławicowy (zwanym tez wieńcowym lub dusznicowym).
Test wysiłkowy jest najbardziej popularną metodą specjalistycznej diagnozy choroby wieńcowej.
Obrazowe badania obciążeniowe
Obecnie stosowanymi testami obciążeniowymi z użyciem technik obrazowych są badanie echokardiograficzne i badanie tzw. scyntygrafii perfuzyjnej serca. (Stosuje się tzw. obciążenie farmakologiczne lub wysiłkiem fizycznym). Nowsze techniki obrazowe to tzw. obciążeniowe badanie rezonansu magnetycznego -MRI. Przewagą obrazowych metody obciążeniowych nad standardowym w/w elektrokardiograficznym testem wysiłkowym jest zdolność do dokładnej lokalizacji i oceny rozległości niedokrwienia mięśnia sercowego, ujawnienia bloków przewodnictwa w odnogach pęczka Hisa, cech przerostu lewej komory, itp.
Wykrywanie miażdżycy tętnic - koronarografia.
Ta metoda diagnostyki przepływu krwi w tętnicach wieńcowych pozwala dokładnie ocenić ich budowę i zachodzące zmiany miażdżycowe. Polega na wstrzyknięciu do tętnicy kontrastu. Obraz jest rejestrowany na taśmie filmowej.
Rola badań biochemicznych
Badania biochemiczne służą opisowi ogólnego obrazu zdrowia pacjenta, na który składają się m.in. choroby i stany współistniejące. Do najważniejszych zadań należy wykluczenie niedokrwistości i nadczynności tarczycy (mogą zaostrzać dolegliwości dławicowe), wykluczenie cukrzycy i niewydolności nerek, których obecność zwiększa ryzyko niekorzystnych zdarzeń sercowo-naczyniowych.
Objawy choroby wieńcowej z innych przyczyn
W trakcie diagnostyki należy wykluczyć niedokrwienie mięśnia sercowego spowodowane np. niedomykalnością zastawek sercowych lub też innymi wadami zastawkowymi. Bóle dławicowe mogą wywoływać inne schorzenia, które też mogą zaostrzać ich przebieg nawet w przypadku braku zmian miażdżycowych w tętnicach wieńcowych. Najważniejsze z nich to: zwężenie zastawki aortalnej, nadciśnienie tętnicze wynikłe z zaawansowanej miażdżycy w tętnicach szyjnych lub kończynach dolnych, określona patologia tarczycy.
Rola badania RTG klatki piersiowej
Badanie RTG klatki piersiowej potwierdza lub wyklucza zmiany tętnicach wieńcowych wykryte innymi metodami. Ponadto służy ocenie ogólnego stanu pacjenta z podejrzeniem choroby wieńcowej. Według ekspertów europejskich, badanie to powinno być wykonywane jedynie u pacjentów, u których podejrzewa się jednocześnie niewydolność serca, wadę zastawkową (klasa I/C) lub chorobę płuc (klasa I/B).
Inne badania towarzyszące
Diagnostyce choroby wieńcowej towarzyszy rozpoznanie organicznych chorób serca, przy pomocy badania echokardiograficznego. Standardowe badanie echokardiograficzne, także z użyciem tzw. doplera służy rozpoznaniu (lub wykluczeniu) chorób organicznych serca – np. wspomnianych już wad zastawkowych czy kardiomiopatii, jak również w celu oceny prawidłowości funkcji komór serca. Badanie echokardiograficzne jest nieodzowne u pacjentów ze szmerem nad sercem, z podejrzeniem przebytego zawału serca, z cechami przerostu i przeciążenia lewej komory (w badaniu EKG) lub z objawami niewydolności serca.


CZYNNIKI RYZYKA CHOROBY WIEŃCOWEJ


Jeśli u pacjenta podejrzewającego u siebie
początek choroby wieńcowej nie udaje się wykryć jednoznacznych objawów – to należy sprawdzić, czy nie należy on do grupy tzw. wysokiego ryzyka. Gdyby tak było powinna być wdrożona odpowiednia profilaktyka i czujność diagnostyczna.
Wyróżnia się najogólniej tzw. zmienne i niezmienialne czynniki ryzyka:
- niezmienialne - to biologiczne cechy pacjenta (płeć, wiek, rasa, itp.)
- zmienne (lub częściowo zmienne) to cechy stylu życia i przebieg nabytych chorób
Główne czynniki biologiczne sprzyjające rozwojowi choroby wieńcowej
- podeszły wiek
- obciążenie rodzinne chorobą wieńcową (genetyczne)
- płeć męska,
- okres pomenopauzalny u kobiet
Styl życia sprzyjający chorobie wieńcowej
- palenie tytoniu
- mała aktywność fizyczna (siedzący tryb życia)
- nieodpowiednie odżywianie; nadmiar kolorii i tłuszczy zwierzęcych
Choroby sprzyjające chorobie niedokrwiennej:
- nadciśnienie tętnicze
- cukrzyca
- otyłość i związane z nią zaburzenia metaboliczne
Rola czynników ryzyka
Jednoczesne zaistnienie kilku ważnych czynników ryzyka oznacza duże prawdopodobieństwem rozwoju choroby wieńcowej u zdrowej osoby. Przykładowo skojarzenie wieku, płci i zgłaszanych dolegliwości pozwala lekarzowi oszacować ryzyko wystąpienia choroby wieńcowej u danej osoby. Co więcej, na tej bazie planuje się dalszą diagnostykę potwierdzającą lub wykluczającą to wstępne rozpoznanie.

Ryzyko choroby wieńcowej




ZASADY RATUNKOWE


Kiedy choremu na chorobę wieńcową zagraża zawał?
Rozpoznajemy stan zagrożenia, kiedy bóle dławicowe są długie i silne. Pamiętajmy że w stabilnym okresie choroby, gdy nie zagraża jeszcze poważnie zawałem – bóle dławicowe nie mogą przekraczać 10 min. (Eksperci twierdzą, że zazwyczaj długość trwania bezzawałowego bólu dławicowego jest znacznie krótsza). Każdy ból trwający dłużej niż 5-10 minut - pomimo zaprzestania wysiłku i/lub przyjęcia nitrogliceryny - powinien budzić podejrzenie zawału! Uwaga! Lekarskie wytyczne medyczne zalecają wezwanie pogotowia ratunkowego, jeśli już po 5 min od zaprzestania wysiłku lub zażycia nitrogliceryny nie doszło do ustąpienia objawów.

Ostra niewydolność wieńcowa - dusznica bolesna niestabilna

á


Piśmiennictwo:
1. Diagnostyka wstępna pacjentów z podejrzeniem choroby wieńcowej; autor: Mateusz Śpiewak, Kardiologia na co Dzień 1, 1: 3–6 2006; wyd. TERMEDIA
2. Diagnostyka choroby wieńcowej – rola badań nieinwazyjnych; Renata Główczyńska, Kardiologia na co Dzień 2006; 1,1: 7–11; wyd. TERMEDIA.

Ostatnio na Forum ...
ewelina 2014-11-26 20:16:29
bardzo przydatne wiadomo┼Ťci...fajny ten uk┼éad odporno┼Ťciowy ...
Lidka 2014-11-26 09:29:00
Wypróbowałam wielu metod, różne leki przeciwbólowe,faktycznie akupunktura pomaga, ale Pani Magdalena ... bardzo skutecznie mi pomogła ziołami. ...
jola 2014-11-25 21:33:44
migrena oczna z aur─ů, przewa┼╝nie z wymiotami, uratowa┼éa mnie akupunktura, z kt├│rej si─Ö ┼Ťmia┼éam wcze┼Ťniej. Polecam uda─ç si─Ö do Pani doktor ┼ü ...
SZUKAJ w Serwisie

BIULETYN

Wpisz swój e-mail
Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-„Ciśnienie tętna”
-Alkohol i nadciśnienie
-Chrapiącym grozi nadciśnienie?
-Guz chromochłonny - przyczyna nadciśnienia?
-Jak mierzyć ciśnienie?
-Leczą nadciśnienie - ochraniają tętnice
-Miażdżyca i nadciśnienie
-Nadciśnienie i przerost serca
-Nadciśnienie naczyniowo-nerkowe
-Nadciśnienie oporne na leczenie
-Nadciśnienie tętnicze
-Nadciśnienie tętnicze - pytania do lekarza
-Nadciśnienie tętnicze i sól
-Nadciśnienie w wieku podeszłym
-Nadciśnienie, styl życia i ryzyko zawału
-Nikotyna i nadciśnienie
-Nowoczesna diagnostyka nadciśnienia tętniczego
-Nowoczesne leki na nadciśnienie
-Ochrona tętnic przed miażdżycą – głóg i magnez
-Odchudzanie pomaga w leczeniu nadciśnienia
-Podejrzenie choroby wieńcowej
-Potas leczy nadciśnienie?
-Ryzyko nadciśnienia i nadwaga
-Sport a nadciśnienie
-Zakrzepica i zawał




Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz




Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2014
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.