Przychodnia.pl
Sobota 25. Listopada 2017r
Katarzyny, Erazma

linki sponsorowane, reklamy

Trawienie węglowodanów
Trawienie węglowodanów to enzymatyczny rozkład wielkocząsteczkowych wielocukrów będących składnikami naszego pożywienia. Pozyskujemy w tym procesie głównie jednocukry: glukozę, fruktozę, itp. Tylko takie proste związki mogą być łatwo wchłonięte przez błonę śluzową jelit do krwiobiegu i spożytkowane przez ludzkie komórki, jako paliwo czynności życiowych.

Węglowodany – główne paliwo dla ciała
Żaden ruch nie dokona się bez „surowca paliwowego”, jakim dla komórek mięśni jest węglowodan glukoza. Dlatego węglowodany skrobiowe z makaronów, ziemniaków, pieczywa, itp. pokrywają ponad 1/2 zapotrzebowania energetycznego organizmu. Skrobia ma ten walor, że jest złożoną, wielką molekułą chemiczną. Jest trawiona stopniowo i przez wiele godzin stabilnie zasila organizm w energię, bez konieczności kolejnego posiłku. Ponadto popularnymi dostarczycielami kalorii są dwucukier – sacharoza (biały cukier domowy) i laktaza (cukier mleczny) oraz cukry proste występujące w owocach i miodach – glukoza i fruktoza.

Dlaczego musimy trawić złożone węglowodany?
Skrobia to związek bardzo wielu mikrocząstek glukozy. Molekuły glukozy w skrobi są spojone silnymi wiązaniami chemicznymi – tzw. α-glikozydowymi. Dlatego skrobia jest nie tylko bardzo dużą, ale i trwałą molekułą. Jako taka nie może być paliwem dla mikroskopijnych komórek mięśni serca, nóg i rąk, mózgu, itp. Bazowym paliwem dla komórek tych narządów jest jej elementarny mikro składnik – glukoza. Glukoza łatwo przemienia się w energię fizjologiczną. Trawienie skrobi polega na jej „pocięciu” przez enzymy trawienne na glukozę. Dokonuje się z chemicznym udziałem wody, dlatego nazywane jest hydrolizą.

Enzymy - klucz do wydobycia energii ze skrobi
Już wiemy, że złożona i trwała struktura skrobi jest bezpośrednio nieużyteczna jako paliwo dla komórek energochłonnych narządów człowieka. Aby spełnić rolę fizjologicznego „paliwa” skrobia musi zostać strawiona do prostego cukru – glukozy. Trawienie skrobi do glukozy umożliwiają enzymy z grupy amylaz . Ich rola polega na chemicznym „pocięciu” długich i rozgałęzionych wiązań skrobi spajających liczne cząstki glukozy.

Trawienie węglowodanów zaczyna się już w ustach… [3]
W ustach, pod wpływem enzymu amylazy ślinowej (dawna nazwa – ptialina) – inicjowany jest rozpad skrobi do prostszych związków. Enzym ten wydzielają ślinianki jamy ustnej. Amylaza ślinowa już w ustach i przełyku zaczyna rozkładać skrobię na mniejsze cząstki - na dwucukier maltozę i mniej złożone węglowodany zwane dekstrynami. Amylaza ślinowa „odcina” z końców złożonej struktury skrobi pojedyncze cząsteczki maltozy. Ze względu na krótki czas trawienia w jamie ustnej enzym nie jest w stanie rozłożyć całości pokarmu. Nadal pozostają do trawienia dłuższe lub krótsze silnie spojone chemicznie łańcuchy glukozy - tzw. dekstryny. W żołądku trawienie skrobi ustaje, gdyż w kwaśnym środowisku żołądka enzym amylaza ulega dezaktywacji. Dalszy rozpad skrobi następuje dopiero w dwunastnicy, pod wpływem amylazy trzustkowej.


Rys. 1
Amylaza ślinowa już w ustach i przełyku zaczyna rozkładać skrobię na mniejsze cząstki - na dwucukier maltozę i złożone węglowodany

Kontynuacja trawienia węglowodanów w dwunastnicy
Po opuszczeniu żołądka nadtrawiona skrobia – w postaci dwucukru maltozy i nie strawionych wielocukrów (dekstryn) przepływa do dwunastnicy. Tutaj dla rozkładu tego „surowca” energetycznego włącza się trzustka . Trzustka wydziela do dwunastnicy silne enzymy – amylazy trzustkowe, na czele z alfa-amylazą. Enzymy te kontynuują rozkład dekstryn na mniejsze cząstki. Odrywa od nich kolejne cząsteczki maltozy, aż do rozłożenia całej puli skrobi na dwucukier – maltozę. Jednocześnie trzustka wydziela dodatkowy enzym – maltazę trzustkową, który już tutaj „potnie”, ile się da tego dwucukru na finalny produkt trawienia – jednocukier – glukozę.


Rys. 2.
Trawienie skrobi w dwunastnicy i w jelitach

Finał trawienia węglowodanów ma miejsce w jelicie cienkim, zwanym też krętym
Najpierw dokonuje się „rozbicie” resztek niestrawionej skrobi na wielocukry zwane oligosacharydami (są to głównie wspomniane już dekstryny) oraz na dwucukry. Proces ten zachodzi na powierzchni komórek nabłonka pokrywających jelito cienkie, przy udziale enzymów zwanych oligosacharydazami i disacharydazami wydzielanymi przez ścianki jelita cienkiego. Jeden z enzymów – maltaza rozkłada maltozę na dwie cząsteczki glukozy. Inny – sacharaza rozkłada dwucukier sacharozę na glukozę. Jeszcze inny – laktaza rozkłada dwucukier mleczny laktozę na dwie cząsteczki glukozy. Pod wpływem kompleksowej akcji w/w enzymów powstają cukry proste: glukoza, fruktoza, galaktoza. Cukry te są łatwo wchłaniane do krwi przez kosmki jelitowe a następnie absorbowane przez energochłonne komórki serca, mózgu, mięśni, wątroby, itd.

Zaburzenia trawienia i wchłaniania węglowodanów (cukrów)
Najczęstszym zaburzeniem wchłaniania jest nietolerancja cukru mlecznego – laktozy. Przyczyną jest niedobór laktazy – enzymu trzustkowego, który umożliwia rozkład (hydrolizę) laktozy do łatwo przyswajalnych cukrów prostych - glukozy i galaktozy. Enzym ten zaczyna działać w życiu płodowym, ale jego aktywność stopniowo spada wraz z wiekiem. Tymczasem laktoza jest dwucukrem obecnym w dużych ilościach w produktach mlecznych. Brak tego enzymu objawia się nietolerancją (niestrawnością) mleka krowiego i występuje on dosyć często u dorosłych osób, zwłaszcza rasy czarnej (nawet 70% osobników), jak też u wielu razy białej. Niestrawiona laktoza ulega procesom gnilnym w jelicie grubym, co powoduje wzdęcia, bóle brzucha, biegunki, nudności i wymioty.



Piśmiennictwo
  1. Organizm człowieka; Gemini Polska;1993 r.
  2. Fizjologia układu pokarmowego - prof. dr hab. Stanisław Konturek - fizjologiczne podstawy gastroenterologii - wyd. II poprawione i uzupełnione - Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich 1985
  3. Enzymy – lekarstwo przyszłości – Gerhard Leibold; Falken Verlag GmbH, 655527 Niedernhausen / Ts – Wydanie polskie „Spar”
  4. Budowa enzymów a ich fenomen funkcjonowania- materiały do wykładów na kierunku Technologia Żywności i Żywienie Człowieka na Zachodniopomorskim Uniwersytecie Technologicznym.
  5. Biochemia Harpera- Robert K. Murray i inni Wyd, Lek. PZWL, 2004 i nowsze
  6. Kączkowski Jerzy: Podstawy biochemii. Wydanie X i nowsze. Wydawnictwo Naukowo-Techniczne. Warszawa 1995.
  7. Wikipedia; encyklopedie www; http://biologia.opracowania.pl
 
oprac. mgr Edward Ozga Michalski
linki sponsorowane, reklamy

16463
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     132

Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     34

Dzieki za pomoc :) ...quina13     69511

ja na ból głowy pije kieliszek wódki i zawsze pomaga :D ...siczi999     95381

Witaminy im nie zaszkodzą. Co innego gdyby je faszerować jakimiś lekami. ...leniwyDarek8     107270

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Dlaczego musimy strawić białko?
-Trawienie białka
-Trawienie tłuszczy
-Trawienie węglowodanów
-Trawimy przy pomocy enzymów
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.