Przychodnia.pl
   Sobota 1. Listopada 2014r
Leczenie bólów reumatycznych
Za bolesne i długotrwałe objawy zapalenia stawów i tkanek okołostawowych odpowiadają specyficzne substancje drażniące wytwarzane przez ustrój, nazywane mediatorami zapalenia (prostaglandyny, histamina, itp)
Zapalenie w stawach = ból!
Wspólną przyczyną chorób reumatycznych jest zapalenie tkanek objętych chorobą. Z kolei powodem stanu zapalnego jest zwykle uszkodzenie tkanek tworzących układ ruchu, a więc kości, stawów, więzadeł, ścięgien oraz mięśni.
Bolesne uszkodzenie stawu
Bolesne zapalenie może być wywołane:
  • urazami
  • wskutek przeciążeń i mikrourazów trwających przez wiele miesięcy i lat
  • wskutek wad postawy,
  • nadwaga,
  • zmianami zwyrodnieniowymi stawów i kręgosłupa,
  • infekcją paciorkowców.
Warto zauważyć, że skutek chorobotwórczy długo działających czynników uszkadzających jest statystycznie ujmując, dużo silniejszy od urazów działających gwałtownie.
Ból to nadmierna reakcja obronna organizmu
Ból i inne objawy wywołane są reakcją obronną organizmu na działanie czynników uszkadzających. Czasem jednak reakcja ta jest nadmierna w stosunku do działającego bodźca, co prowadzi do wtórnego uszkodzenia tkanek i nasilenia dolegliwości. Nadmierna reakcja obronna może uszkadzać stawy!
Szkodliwe mediatory zapalenia i cytokiny prozapalne
Za bolesne i długotrwałe objawy zapalenia stawów i tkanek okołostawowych odpowiadają specyficzne substancje drażniące wytwarzane przez ustrój, nazywane mediatorami zapalenia (prostaglandyny, histamina, itp) oraz cytokiny prozapalne (różne interleukiny, itp). Są one produkowane i uwalniane przez specjalne komórki odpornościowe (immunologiczne), jak też przez komórki tkanki kostnej. Wszystkie leki o działaniu przeciwzapalnym, a więc powstrzymujące rozwój choroby, działają poprzez zmniejszenie produkcji, zahamowanie uwalniania lub antagonizm w stosunku do już wydzielonych mediatorów zapalenia.
Nietypowa reakcja autoimmunologiczna
Jedną z przyczyn zapalnego uszkodzenia stawów jest działanie specyficznych drobnoustrojów chorobotwórczych (np. paciorkowców), Niekiedy z nieznanych przyczyn wynikła z tego przesadna reakcja autoimmunologiczna polegająca na produkcji przeciwciał niszczących własne tkanki. Przeciwciała te oraz kompleksy immunologiczne osadzają się w obrębie układu ruchu, zapoczątkowując procesy zapalne.
Leczenie ruchem
Paradoksalnie to właśnie ruch, mimo że jest bolesny, powstrzymuje chorobę reumatyczną. Jego brak wpływa niekorzystnie na odżywianie chrząstki stawowej i wytwarzanie specjalnego płynu przez błonę maziową, którego zadaniem jest zmniejszanie tarcia między elementami tworzącymi staw.
Wspomaganie farmakologiczne leczenia ruchem
Aby móc się rehabilitować i “leczyć ruchem” konieczne jest pozbycie się paraliżującego bólu.
W tym pomocna może być terapia miejscowa z zastosowaniem preparatów o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbólowym i przeciwobrzękowym. Jest ona korzystna ze względu na działanie leku ściśle w miejscu toczącego się procesu chorobowego. Czasem wystarcza jako jedyna forma leczenia, może być także prowadzona równolegle z farmakoterapią doustną. Stosuje się ją zwykle w lżejszych dolegliwościach, natomiast gdy bóle stają się bardziej nasilone lub trwają pomimo miejscowego leczenia zawsze konieczna staje się porada lekarza.
Jak leczymy najbardziej rozpowszechnione choroby reumatyczne?
Do najczęściej występujących chorób reumatycznych zaliczamy reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK); chorobę zwyrodnieniową stawów i chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa. Leczenie poszczególnych jednostek chorobowych nieznacznie różni się między sobą. W terapii tych chorób, których wspólnym mianownikiem jest uwolnienie wspomnianych wyżej bólotwórczych mediatorów zapalenia najczęściej jako leki pierwszego rzutu stosuje się tzw. niesterydowe leki przeciwzapalne (NLPZ).
Rola niesterydowych leków przeciwzapalnych (NLPZ )
Leki te są bardzo ważne w terapii chorób reumatycznych, gdyż hamują wytwarzanie medatorów zapalenia i cytokin. Ich działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe następuje szybko i jest dostatecznie silne, aby chory zachował niezbędną sprawność ruchową umożliwiającą rehabilitację. Na efekty innych leków - np. na efekt leku modyfikującego przebieg zapalenia należy oczekiwać często kilka miesięcy.
Skuteczność przeciwbólowa NLPZ
Skuteczność przeciwbólową NLPZ zastosowanych w danej kuracji powinno się oceniać po upływie 5 dni, a przeciwzapalnych po upływie 3 tygodni. Nie powinno się stosować równolegle dwóch leków z grupy NLPZ, gdyż może to osłabić działanie każdego z nich i pogłębić działania niepożądane, takie jak bóle brzucha, nudności, wymioty. Ważne jest, że NLPZ po zaprzestaniu leczenia utrzymują się krótko w organizmie, co jest korzystne dla zdrowia. Jednak pełna procedura leczenia ciężkich przypadków zakłada stosowanie szerszej gamy leków.
Leczenie reumatoidalnego zapalenia stawów
Przykładowo w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów zakłada użycie następujących grup leków:
  • Leków tzw. pierwszego rzutu, od których zaczynamy leczenie: niesterydowych leków przeciwzapalnych (NLPZ: ketoprofen, kwas acetylosalicylowy, diklofenak, ibuprofen, naproksen i inne), oraz glikokortykosterydów. Leki te łagodzą objawy choroby, ale nie wpływają na jej przebieg i nie prowadzą do wyleczenia.
  • Leków drugiego rzutu - tzw. modyfikujących przebieg choroby. Należą tu sole złota, penicylamina, sulfasalazyna i leflunomid. Leki te, stosowane w cięższych przypadkach, są w stanie zatrzymać postęp choroby na pewien czas, a u niektórych pacjentów nawet na zawsze (uszkodzenia stawów pozostają, ale choroba już nie postępuje).
  • Leków trzeciego rzutu - cytostatyków; leki te działają silniej niż poprzednie, ale za cenę dużo poważniejszych efektów ubocznych.
Leczenie bólu – długodziałający naproksen
Leczenie bólu - ibuprofen
Leczenie zesztywniającego zapalenia stawów
W zesztywniającym zapaleniu stawów kręgosłupa stosujemy podobny zestaw leków plus dodatkowo preparaty relaksujące mięśnie prążkowane.
Leczenie chorób zwyrodnieniowych stawów
Istotą choroby zwyrodnieniowej stawów jest postępujące niszczenie chrząstki stawowej. Natomiast choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa dotyczy krążków międzykręgowych (dyskopatia), stawów miedzy wyrostkami kręgów i stawów pomiędzy trzonami kręgów w kręgosłupie szyjnym. Objawia się to w badaniu rtg zwężeniem szpary stawowej i obecnością osteofitów, czyli wyrośli kostnych. Ból pojawia się zależnie od umiejscowienia procesu zwyrodnieniowego lub obecności wtórnego stanu zapalnego.
Leczenie choroby zwyrodnieniowej układu ruchu polega na stosowaniu:
  • odciążenia stawu (używanie kuli, obniżenie wagi ciała, w przypadku bólów kręgosłupa odciążenie w pozycji leżącej)
  • fizykoterapii (działanie przeciwbólowe, rozluźniające mięśnie, poprawiające ukrwienie )
  • kinezyterapii (dla utrzymania ruchomości stawu i masy odpowiednich mięśni),
  • balneologii (wpływ surowców naturalnych na układ ruchu i proces zapalny),
  • NLPZ (działanie przeciwbólowe - najsilniejsze wykazuje ketoprofen - oraz przeciwzapalne umożliwiające uruchomienie stawu),
  • leków chondroprotekcyjnych (działanie regenerujące chrząstki stawów - ciągle w fazie badań). Poza leczeniem zachowawczym stosuje się również zabiegi operacyjne.
Niepożądane działania niesterydowych leków przeciwzapalnych (NLPZ)
Powszechnie stosowane w chorobach reumatycznych niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) hamują fizjologiczną aktywność ważnego enzymu - cyklooksygenazy, zwanego w skrócie COX. Znamy dwie formy tego enzymu; COX-1 i COX-2. Podstawowa różnica pomiędzy imi polega na tym, że COX-1 uczestniczy głównie w wytwarzaniu prostaglandyn, które nie mają nic wspólnego z wspomnianymi na wstępie bólotwórczymi mediatorami zapalenia, lecz są pożyteczne dla zdrowia, gdyż np. chronią żołądek przed żrącym sokiem trawiennym. Zahamowanie aktywności tej odmiany enzymu grozi więc uszkodzeniem błony śluzowej żołądka, nadżerkami, a ponadto zaburzeniami funkcji nerek. Korzystnym dla zdrowia jest więc unikać hamowania enzymu COX-1, natomiast blokować lekami działanie enzymu COX-2, który odpowiada za syntezę prostaglandyn wywołujących stan zapalny stawów i ich dotkliwy ból.
Co nowego w leczeniu?
NLPZ hamują działanie obu enzymów, co wyjaśnia zarówno ich działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe, jak też ich działania niepożądane wobec błon śluzowych układu pokarmowego. Toteż istotnym postępem w leczeniu chorób reumatycznych jest najnowsza generacja NLPZ hamujących wybiórczo tylko enzym COX-2. Wzbudza zainteresowanie leflunomid - lek najnowszej generacji.
Preparaty nowej generacji - inhibitory COX-2
U osób zagrożonych chorobą wrzodową stosuje się obecnie tzw. wybiórcze inhibitory COX-2. Stosowanie tych leków trzeba rozważać także u chorych ze skłonnością do krwawień z powodu obniżonej krzepliwości krwi lub z czynnym krwawieniem, nadużywających alkoholu. Kłopotliwą wadą leków z tej grupy jest ich wysoka cena, często słabszy niż w przypadku innych NLPZ efekt leczniczy. Ostatnio pod ścisłą obserwacją międzynarodowych i narodowych agend ocen i rejestracji leków jest negatywny wpływ tej gupy leków na na układ krążenia. Wystarczy wspomnieć, że z tych przyczyn jeden ze sztandarowych leków z tej grupy został wycofany z rynku w 2004 roku ( VIOOX). Nie określono jeszcze do końca ryzyka stosowania wybiórczych inhibitorów COX-2 u chorych z zastoinową niewydolnością serca, marskością wątroby, nadciśnieniem tętniczym lub chorobą nerek. Jednak już obecnie - w 2005 roku Unijna agencja do spraw leków - European Medicinal Agency (EMEA) - wydała oświadczenie w sprawie inhibitorów COX-2, w którym stwierdza, że stosowanie wszystkich leków z tej grupy może zwiększać ryzyko działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego. (Podobną analizę przeprowadza obecnie także urząd amerykański - Food and Drug Administration. ) Już obecnie w Europie dodano nowe przeciwwskazania dotyczące wszystkich inhibitorów COX-2 : - chorobę niedokrwienną serca lub przebyty udar mózgu. Dodatkowo w przypadku etorykoksybu jako przeciwwskazanie dodano niekontrolowane nadciśnienie tętnicze. W ostrzeżeniach umieszczono konieczność zachowania ostrożności w przypadku przepisywania inhibitorów COX-2 pacjentom, u których występują czynniki ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, jak nadciśnienie tętnicze, hiperlipidemia, cukrzyca i palenie tytoniu, oraz u chorych z chorobą naczyń obwodowych. Trzeba mieć to na uwadze, wybierając między klasycznym NSLPZ a wybiórczym inhibitorem COX-2 a inną metodą leczenia.
Preparaty nowej generacji - leflunomid
Już wspomnianym lekiem jest leflunomid, preparat, który modyfikuje przebieg RZS, czyli zmniejsza częstość nawrotów choroby lub nawet całkowicie im zapobiega. Leflunomid znacznie poprawia sprawność i jakość życia chorych, a ponadto jego efekt leczniczy utrzymuje się u wielu pacjentów także długi czas po zakończeniu leczenia. W przypadku tego preparatu trzeba jednak bardzo uważać na przeciwwskazania i objawy niepożądane. Cechą tego leku jest możliwość wystąpienia nasilonych objawów niepożądanych, w tym znaczna toksyczność wobec wątroby i nerek. Toteż cecha dodatnia leku- wyjątkowo długie pozostawanie w organizmie – w przypadkach działań niepożądanych zamienia się w cechę negatywną. W przypadku nasilenia się objawów niepożądanych należy wdrożyć postępowanie mające na celu przyśpieszoną eliminację pozostałości leku w ustroju. Inaczej może dojść np. do poważnego zatrucia wątroby.
 
oprac. mgr Edward Ozga Michalski
konsultacja lek. med Piotr Tederko
Ostatnio na Forum ...
Nike Air Force 1 huarache 2014-11-01 04:58:17
http://www.brooksguesthousebristol.com/shoes/Womens-Nike-Blazer-low-SUEDE-TRAINERS.html Womens Nike Blazer low SUEDE TRAINERS Nike Air Force 1 huarac ...
Nike women Blazers 2014-11-01 00:19:52
http://www.thedrainagepeople.co.uk/uk/Nike-air-jordan-11-Xi-Retro.html Nike air jordan 11 Xi Retro Nike women Blazers http://www.everythingit.net/sho ...
ekierka 2014-10-30 13:06:30
Mnie na szczęście zapalenie spojówek omija, ale mąż ma często alergiczne zapalenie i też mu te krople bardzo pomagają. Trzymamy je w lodówce ...
SZUKAJ w Serwisie

BIULETYN

Wpisz swój e-mail
Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Ból głowy u dziecka
-Boli głowa - ból napięciowy
-Jaki to ból głowy?
-Leczenie bólów reumatycznych
-Leczenie bólu – bezpieczny paracetamol
-Leczenie bólu – długodziałający naproksen
-Leczenie bólu - ibuprofen
-Leczenie bolesnej miesiączki
-Migrena i jej leczenie
-Reumatyzm kąsa bólem stawy
-Validol - uspokaja i leczy
-Ząbkowanie i ból dziecka
-Zwyrodnienie stawów boli


Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz




Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2014
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.